Oecumenisch denkplatform voor hartstochtelijke en maatschappelijk betrokken theologie. Ook op twitter en facebook

Ophef nr. 2 2016 VTM in beweging

ophef 2 2016Redactioneel

 

Dit nummer is een coproductie van de redactie van Ophef en het bestuur van de Vereniging voor Theologie en Maatschappij. Binnen dat bestuur, waar jullie hoofdredacteur qualitate qua ook deel van uitmaakt, wordt hard nagedacht over de toekomst van de vereniging, over noodzakelijke bondgenootschappen en de vraag wat een maatschappelijk georiënteerde theologie (en een daarmee verbonden praktijk) in de postmoderne (en postsocialistische) samenleving van de eenentwintigste eeuw kan betekenen. In het kader van dat nadenken heeft het bestuur de redactie gevraagd of we dat tot thema in een Ophefnummer wilden maken en daar hebben we van harte mee ingestemd. De eerste vier bijdragen in dit nummer (van Greetje Witte, Herman IJzerman, Jan Soeteweij en Herman Meijer) vormen de inhoud van dat themagedeelte, dat door Harry Pals, voorzitter van de vereniging en voor dit nummer voor één keer redactielid, zal worden in- en uitgeleid.

Een thema vult nooit een heel nummer, want daarnaast zijn er altijd ook andere artikelen (door ons gevraagd of ons spontaan aangeboden) omdat we onze lezers graag een breed spectrum van onderwerpen ter lezing voorzetten.

In maart dit jaar werd in Amsterdam het boek De onorthodoxe ketter van de Ierse theoloog Peter Rollins gepresenteerd. Ik kende Rollins pas sinds ik het jaar daarvoor met Jurgen van den Herik Bonhoeffer studeerde in Roemenië. Jurgen was vol van Rollins, die hij al jaren volgde en van wie hij ons vooral heel veel grappen en mooie verhalen vertelde. Dus toen Skandalon de presentatie van het boek aankondigde, zette ik het gelijk in mijn agenda. Het was een goed bezochte bijeenkomst en de daar gehouden toespraken maakte de nieuwsgierigheid alleen maar groter. Op basis van het vermoeden dat deze eigenzinnige volgeling van Bonhoeffer en Zizek wel eens een belangrijke ontwikkeling binnen de theologie in gang zou kunnen zetten, vroegen wij aan Jurgen van den Herik om voor onze theologenserie een boekje over Peter Rollins te schrijven en voor deze Ophef een impressie van de presentatie. Dat laatste heeft hij bij deze gedaan, een boekje vraagt wat meer tijd.

Sinds de door ons allen betreurde dood van Hans Groenewegen is Wessel ten Boom meer en meer onze ‘poëzie-correspondent’ geworden. Hij heeft zich voorgenomen om een serie artikelen te schrijven over ‘dichters bij de dood van God’. De eerdere artikelen over Nelly Sachs en Paul Celan (in het kader van Wessels ‘pleidooi’ voor de droefheid) horen hier al een beetje bij, maar de thematiek is natuurlijk ouder, begint vooral met Nietzsche. Hij start deze serie met een bijdrage over Rainer Maria Rilke, niet toevallig een van de meest geciteerde dichters in de dagboeken van Miskotte.

Bart Voorsluis, emeritus filosofiedocent aan de Vrije Universiteit, die eerder voor ons schreef over Paul Ricoeur, hield recentelijk een lezing met als titel “Ieder zijn religie”, waarin hij de analyses over godsdienst en samenleving van Charles Taylor en William James bespreekt en in dit kader een geestige waarneming formuleert over het veel geprezen en veel gelezen boek Knielen op een bed violen, dat sinds dit jaar als film in heel veel bioscopen draait.

En dan zijn er onze vaste rubrieken, de column van Harry Pals, het Zwerfvuil van Johannes Diepersloot, mijn bespreking van ‘nieuwe boeken’ en een Heftig, die dit keer ook door Jurgen van den Herik is geschreven.

Onze eindredacteur Bart Vijfvinkel las Jurgens artikel over Rollins, bekeek enthousiast geworden zijn website (dat automatisme is er bij mij nooit ingekomen en zo mis ik nog wel eens iets) en vond deze blog die volgens ons beiden zeker een Heftig waard is.

In de hoop dat deze Ophef jullie bereikt voordat je met vakantie gaat (want dan kun je hem meenemen en is het zowaar een voordeel – althans qua gewicht – dat het een dunnetjes is, want zo liet de penningmeester weten, de vorige was met vierentachtig pagina’s echt veel te dik), wens ik jullie een hele goede zomer, waaruit je verkwikt terug mag keren voor een spannend, verrassend en leerzaam nieuw seizoen. Het volgende nummer, dat in principe in de laatste dagen van september verschijnt wordt een themanummer over de Islam. Wie daar het zijne of hare over wil zeggen, is van harte uitgenodigd iets in te zenden, al kunnen we niet op voorhand beloven dat we alles plaatsen.

 

Wilken Veen

 

Inhoud
1.            Redactioneel

               Wilken Veen
2.            VTM in beweging

               Harry Pals

3.            Valt er wat te leren?

               Greetje Witte-Rang

4.            Er is werk aan de winkel

               Herman IJzerman
5.            Christenen voor het Socialisme in Vlaanderen

               Jan Soetewey
6.            Een beweging met een programma als naam

               Herman Meijer
7.            VTM in beweging. Uitleiding op het themagedeelte

               Harry Pals
8.            “God is niet de pleister op de wond… God is de wond”

               Jurgen van den Herik
9.            …zwerfVUIL…

               Johannes Diepersloot
10.          Rainer Maria Rilke. Dichter bij de dood van God

               Wessel ten Boom
11.          Theologie en maatschappij

               Harry Pals
12.          Ieder zijn religie. Godsdienst als puur-persoonlijke ervaring

               Bart Voorsluis
13.          Nieuwe boeken

               Wilken Veen
14.           HEFTIG

               Jurgen van den Herik
15.          Vakliteratuur bij Narratio