Oecumenisch denkplatform voor hartstochtelijke en maatschappelijk betrokken theologie. Ook op twitter en facebook

Ophef nr. 5 1995

ophef  1995 5Redactioneel

 

Prof. C.W. Mönnich (31 mei 1915- 28 juli 1994) wist het altijd al en beter dan wie ook: ‘Wij mensen kennen elkaar niet, wij lege hulsels op zoek naar vervulling. Wij kennen daarom ook de mensen van het verleden niet. … Er zijn gegevens overgebleven, in schrijfsels, in bouwsels, in maaksels, in grondsporen,’ al is daarmee wel degelijk menselijke realiteit van vroeger te reconstrueren. En ‘…geschiedenis is altijd opnieuw willen verstaan wat mijn erfdeel is, geschiedenis is… interpretatie en herinterpretatie’ (vgl. De koning te rijk, 1975). Toch of beter juist hierom meenden wij dat het tijd werd, nu Mönnich zelf deel is geworden van ons erfdeel, in Ophef aandacht aan Mönnich te besteden. En wel, opdat het onze inzet blijft de betekenis van zijn nagelaten werk te willen begrijpen, met alle onvrede waarmee dat vermengd zal blijven, omdat onze verbondenheid met het werk dat Mönnich ons heeft nagelaten altijd fragmentarisch zal blijven. Een andere verbondenheid is ook niet mogelijk, zoals hij ons heeft geleerd. Het leek toeval, maar zal het niet zijn, dat in dezelfde tijd de Stichting Vrienden en vriendinnen van de theologische faculteit van de UvA besloot een studiedag ter ere van Mönnich, 31 oktober jl. te organiseren, waar onder ander prof. J.P.C.A. van Laarhoven en prof. M.B. Pranger zouden spreken. Graag hadden we alle referaten van deze dag gepubliceerd, maar moesten wij ons beperken, ook omdat wij zelf reeds auteurs verzocht hadden bijdragen aan dit nummer van Ophef te leveren. We danken in het bijzonder de dochter van professor van Laarhoven, Hanneke van Laarhoven, voor het ter beschikking stellen van de tekst van haar vader, die hij als gevolg van zijn ziekte niet zelf heeft kunnen uitspreken en door haar is uitgesproken. Juist dezer dagen las ik het bericht (in Trouw van 2 december jl.) dat professor van Laarhoven is overleden. Wij betuigen hierbij als redactie onze deelneming met de familie van Laarhoven. Aan ons de opdracht het gesprek, zoals hij dat met Mönnich post mortem heeft gevoerd, nu met hen beiden en daarbij ook over zijn werk voort te zetten. In plaats van samenvattend de hierna volgende bijdragen de revue te laten passeren, die voor zichzelf spreken, citeer ik liever nogmaals Mönnich zelf (uit een interview in Folia, 29 mei ’82), ter introductie: ‘Inderdaad, de theologie is geen wetenschap om de eenvoudige reden dat God geen object van kennis is. …Het woord theologie komt één keer voor in het NT in de naam Johannes de Theoloog. Dat betekent: “Johannes die het van God geleerd heeft”, die notie is heel lang overeind gebleven. NU kun je natuurlijk zeggen wat je wilt, maar God is geen hoogleraar, hoogstens is het omgekeerde waar. De theologie is niet in de wetenschap onder te brengen, het is hoogstens wijsheid of dwaasheid, als je dat liever hebt. … Ik zou dan ook nooit een dogmatiek kunnen schrijven, want halverwege de eerste pagina zou ik al in lachen of in huilen uitbarsten.’

Verder treft u in dit nummer aan: een bijdrage van Karl Derksen in de reeks reflecties op ‘het socialisme’. Hans Groenewegen doet een appèl op onze ontvankelijkheid om toegang te krijgen tot de poëzie van de Vlaamse dichter Christine D’Haen. Willemien Roobol heeft een exegese beproefd van Marcus 5:22-43. Van Hanneke Meulink en Aat van Rhijn hebben we een reactie geplaatst op Ineke van Keulens artikel in Ophef nr. 2/3 (juli 1995). En Wessel ten Boom maakt van zijn hart geen moordkuil in zijn korte reflectie onder de titel Hartstochtelijk.

 

Hans Peter Gramberg

 

Inhoud:

1.   Redactioneel

      Hans Peter Gramberg

2.   Pelgrim en vreemdeling

      Coen Wessel

3.   Pelgrim door de christenheid, een interview met C.W. Mönnich

      Jan van Laarhoven

4.   Het Naardermeer eindigt bij Bussum

      Burcht Pranger

5.   Het antwoord van de vrije mens, Mönnichs Koningsvanen

      W. Kassies

6.   Wie zijn zij wel, Mönnichs afkeer van links

      Dick Boer

7.   Meewandelen in ballingschap

      Hans Groenewegen

8.   Het socialisme van nergens

      Karl Derksen

9.   De andere context is de ene niet, een reactie

      Hanneke Meulink-Korf, Aat van Rhijn

10. Waarom Kerstmis en Pasen één zijn – Een exegese van Marcus 5:22-43

      Willemien Roobol

11.  Kerstverhaal

12.  Prikbord, Hartstochtelijk